Polski Balet Narodowy

Nowe role
VLADIMIRA YAROSHENKI


W kilku nowych rolach oglądamy w tych miesiącach pierwszego solistę Vladimira Yaroshenkę. Rozpoczął sezon m.in. od przypomnienia swojego Romeo w przedstawieniu Emila Wesołowskiego, a wkrótce pojawił się w dwóch głównych partiach nowej inscenizacji Dziadka do orzechów: jako Książę i bohater tytułowy. Z początkiem roku 2012 przyszedł czas na jego dalsze debiuty w repertuarze Polskiego Baletu Narodowego.

   Podczas występów gościnnych zespołu w Sewilli po raz pierwszy wykonywał popisową partię Złotego Bożka w Bajaderze, komplementowany za nią przez hiszpańskich krytyków. „Trzeba wyróżnić wspaniały, akrobatyczny taniec Vladimira Yaroshenki jako Złotego Bożka” - pisano, „Yaroshenko dał pokaz sprawności fizycznej i zwinności, w pełni zasługując na owację publiczności”.

   Po powrocie zespołu do Warszawy na artystę czekało prawdziwe wyzwanie – główna partia w balecie Krzysztofa Pastora I przejdą deszcze... Zadanie było niezwykłe, gdy wziąć pod uwagę, że przejmował rolę Tchnienia, wykreowaną wcześniej gościnnie z wielkim powodzeniem przez Rubiego Pronka i tańczoną już także alternatywnie przez Sergeya Popova. Ale również wykonanie Vladimira Yaroshenki zyskało zasłużone uznanie.

   W lutym czeka go jeszcze jeden debiut – wielka klasyczna rola Solora w Bajaderze, którą przygotowuje pod kierunkiem naszego francuskiego baletmistrza Stéphane'a Dalle. Yaroshenko wystąpi tu jako partner Dagmary Dryl w popołudniowym przedstawieniu 11 lutego. Powtórzy też w Warszawie partię Złotego Bożka w przedstawieniu 12 lutego. Następną jego kreacją będzie rola Abla w kwietniowych przedstawieniach baletu Kain i Abel, którego próby rozpoczął już Emil Wesołowski.

Na zdjęciu: Vladimir Yaroshenko w roli Złotego Bożka podczas przedstawienia Bajadery w Sewilli

Fot. Raphaël Rautureau


Rudi van Dantzig (1933-2012)

   19 stycznia 2012 zmarł Rudi van Dantzig, jedna z największych osobowości światowego baletu. Bez Niego sztuka tańca nie byłaby tym czym jest dzisiaj. Miał niesamowicie charyzmatyczną, inspirującą osobowość, a dodatkowo coś, czego nam tak często brakuje - respekt dla wszystkich, z którymi się stykał. Był niesłychanie tolerancyjny i bardzo wrażliwy społecznie.

   Przez dwadzieścia lat był znakomitym dyrektorem Holenderskiego Baletu Narodowego w Amsterdamie. Doprowadził ten zespół do światowego poziomu, tworząc swoje autorskie balety, zapraszając innych znakomitych choreografów i dając szanse młodym - między innymi i mnie. Liczyła się sztuka tańca, talent, osobowość i pracowitość. Często dla dobra zespołu musiał podejmować trudne decyzje i zwierzał mi się kiedyś jak wiele go to kosztuje. Po latach zrozumiałem jaką satysfakcją, ale też jakim ciężarem dla człowieka wrażliwego jak On było kierowanie tak dużym zespołem baletowym.

   Na polu profesjonalnym był Rudi dla mnie najważniejszą osobą, jaką spotkałem w życiu. Bardzo Mu ufałem, nawet wtedy, kiedy musiałem z pokorą schylić głowę. Do dziś czuję się z Nim bardzo związany, uważam Go za swojego mentora i promotora. Zawsze mnie wspierał w moich poczynaniach choreograficznych.

   Trudno uwierzyć, że już nie będę mógł z Nim porozmawiać, szukać porady, że odszedł Człowiek, którego tak kochaliśmy. Zostaliśmy osieroceni: tancerze, z którymi pracował, choreografowie, którzy czują się jego uczniami i widzowie, którzy mieli szansę zetknąć się z jego sztuką.

   Żegnaj Rudi, na zawsze pozostaniesz wielki w moim sercu.


Krzysztof Pastor

Holenderski Balet Narodowy żegna Rudiego van Dantziga      


KRZYSZTOF PASTOR nominowany do WDECH 2011

   Już po raz ósmy dziennikarze „Gazety Wyborczej” ogłosili nominacje do swoich dorocznych WDECH, czyli nagród kulturalnych "Gazety - Co Jest Grane". Przyznawane są one w trzech kategoriach: Człowiek, Miejsce i Wydarzenie Roku. Wśród pięciorga nominowanych w kategorii Człowieka Roku 2011 znalazł się także Krzysztof Pastor. To kolejne wyróżnienie dla dyrektora Polskiego Baletu Narodowego po ubiegłorocznej nominacji do nagrody „Koryfeusza Muzyki Polskiej' 2011” i przyznaniu mu przez ministra kultury i dziedzictwa narodowego Złotego Medalu „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis” za dorobek choreograficzny na scenach świata oraz za wysiłki artystyczne i organizacyjne dla podnoszenia prestiżu sztuki baletowej w naszym kraju.

   Przedstawiając nominowanego, dziennikarze „Gazety” piszą: „Krzysztof Pastor ożywił taniec w Warszawie. Nowy dyrektor Polskiego Baletu Narodowego w Teatrze Wielkim proponuje spektakle dla każdego: klasykę dla dzieci, nowoczesne przedstawienia dla dorosłych i eksperymenty dla koneserów”.


PBN WYSTĄPIŁ W SEWILLI

   Po serii grudniowych przedstawień Dziadka do Orzechów i Króla Myszy oraz udziale w nowej inscenizacji Halki Stanisława Moniuszki nasz zespół baletowy wyjechał na występy gościnne do Sewilli. Organizatorem tournée był hiszpański impresario Austin Rial Eshelman, który zainteresował się promowaniem Polskiego Baletu Narodowego w swoim kraju. Zaproszony przed rokiem przez Krzysztofa Pastora, po obejrzeniu przedstawień zaprosił on nasz zespół do Sewilli z Bajaderą Minkusa w inscenizacji Natalii Makarowej. Spektakle odbyły się w dniach 10-14 stycznia 2012 roku na scenie tamtejszego Teatro de la Maestranza z towarzyszeniem Real Orquesta Sinfónica de Sevilla pod dyrekcją Tadeusza Wojciechowskiego. W rolach głównych wystąpili: Aleksandra Liashenko i Dagmara Dryl jako Nikija, Maksim Woitiul i Robert Gabdullin w roli Solora, Yuka Ebihara i Magdalena Ciechowicz (Gamzatti), Vladimir Yaroshenko i Maksim Woitiul (Zloty Bożek) oraz Sergey Basalaev (Wielki Bramin). 

   Trwają już także rozmowy na temat kolejnych wizyt Polskiego Baletu Narodowego w Hiszpanii, m.in. na scenie słynnego Gran Teatre del Liceu w Barcelonie. Tym razem przedmiotem zainteresowania  hiszpańskiego partnera jest nasz repertuar współczesny.

Fot. Marek Górecki


ROBERT GABDULLIN
PIERWSZYM SOLISTĄ PBN

   Przyjechał do nas z Permu, gdzie był czołowym tancerzem tamtejszej sceny baletowej. Jednak karierę rozpoczynał jako nastolatek w Jekaterynburgu. Miał tam osiągnięcia w dziecięcym Teatrze Baletu „ Dziadek do orzechów” . Jego dyrektor, Michaił Kogan wspomina „ wielką pokorę”  Roberta, jego „szaloną zdolność do pracy” i „wrodzoną miłość do tańca”. W ciągu następnych sześciu lat, już jako zawodowy artysta baletu, zrobił błyskawiczną karierę w jekaterynburskim Teatrze Opery i Baletu, osiągając tam pozycję pierwszego solisty.  

   Przez kolejne cztery lata był pierwszym solistą baletu w Permie i tańczył główne partie w całym repertuarze. Wybitny choreograf Nikołaj Bojarczykow, który realizował tam Romea i Julię, wydał mu znamienną opinię: „To najlepszy Romeo od wielu lat. Łączy w sobie temperament, profesjonalizm, kondycję i liryzm. Tak jak w operze zawsze są problemy z tenorem, tak w balecie - z solistą lirycznym. W moich czasach niewielu było prawdziwych tancerzy lirycznych, a Gabdullin jest jednym z nich”. Pisano o nim z wielkim uznaniem, a po spektakularnym występie gościnnym Roberta w amerykańskim show Kings of the Dance, permscy dziennikarze obwołali go „Księciem Tańca”. Zdobywał nagrody (w tym moskiewski „Tryumf”), występował w galach baletowych, uczestniczył w tournée zagranicznych kolejnych zespołów, zbierał świetne recenzje.  

   W połowie 2010 roku zdecydował się na dalszą pracę za granicą. Spośród ofert pracy, jakie pojawiają się każdego roku w europejskiej prasie fachowej, zwrócił uwagę na ogłoszenie Polskiego Baletu Narodowego. Przyjechał do Warszawy i przyjął stanowisko solisty w naszym zespole. Przez kilkanaście miesięcy poznawał repertuar PBN, obejmując m.in. kolejne wielkie partie w Kopciuszku, Bajaderze i Dziadku do orzechów. W końcu otrzymał nominację na pierwszego solistę Polskiego Baletu Narodowego z dniem 1 stycznia 2012 roku. W nadziei, że Robert Gabdullin pozostanie z nami dłużej, życzymy artyście wielu nowych osiągnięć na scenie warszawskiej.

Fot. Archiwum 


LUTOSŁAWSKI w choreografii KRZYSZTOFA PASTORA
pojawi się w repertuarze Holenderskiego Baletu Narodowego


   W repertuarze Het Nationale Ballet pojawi się nowy balet autorski Krzysztofa Pastora do muzyki IV Symfonii Witolda Lutosławskiego. Holenderski Balet Narodowy obchodzi uroczyście 50-lecie swojej działalności, co zaowocowało w tym sezonie wyjątkowo bogatym programem artystycznym. Obok prezentacji tytułów klasycznych (Giselle, Jezioro łabędzie, Dziadek do orzechów i król myszy) oraz baletów George'a Balanchine'a i Williama Forsythe'a, nowe prace przygotują w tym okresie trzej stali choreografowie Holenderskiego Baletu Narodowego: Hans van Manen, Krzysztof Pastor i dyrektor Ted Brandsen, ale także: Juanjo Argués, David Dawson, Paul Lightfoot i Sol León, Alexei Ratmansky, Ton Simons, Christopher Wheeldon oraz młodzi choreografowie zespołu.

   Krzysztof Pastor nie po raz pierwszy sięga do muzyki Witolda Lutosławskiego. Jego Preludia taneczne, trzy z Pięciu melodii ludowych i dwie części Małej suity wykorzystał w swoim balecie Visions at Dusk (Wizje o zmierzchu) przygotowanym dla Het Nationale Ballet (2007). Premiera nowej pracy Pastora odbędzie się w Amsterdamie 15 lutego 2012 roku w ramach wieczoru zatytułowanego Present/s - Festival New Works (1) na scenie Het Muziektheater. Orkiestrę Holland Symfonia poprowadzi Matthew Rowe.


SERGEY POPOV KSIĘCIEM ZYGFRYDEM
W NORWEGII

Pierwszy solista Polskiego Baletu Narodowego, Sergey Popov, kontynuuje w wolnych chwilach swoją wcześniejszą współpracę z petersburskim Teatrem „Balet Rosyjski” jako jeden z pierwszych tancerzy gościnnych. W sezonach letnich zespół ten prezentuje klasyczny repertuar baletowy (Giselle, Jezioro łabędzie, Śpiącą królewnę i Dziadka do orzechów) na historycznych scenach Teatru Ermitażu i Teatru Dworskiego oraz w sali widowiskowej Pałacu „Aurora”. Minionego lata Popov tańczył z nim na scenach petersburskich.

   Z kolei 10 grudnia 2011 roku artysta wsparł swoim gościnnym udziałem występ „Baletu Rosyjskiego” z Jeziorem łabędzim w norweskim Gjřvik. To miasto, malowniczo położone  na jeziorem Mjøsa, ma w swoim herbie białego łabędzia. Właśnie dlatego, z okazji 150. rocznicy  przyznania mu praw miejskich, lokalne władze zaprosiły rosyjski zespół z przedstawieniem baletu Piotra Czajkowskiego w wersji choreograficznej Konstantina Siergiejewa.

   Sergey Popov partnerował jako Książę Zygfryd rosyjskiej balerinie Natalii Potekhinie w roli Odetty-Odylii. Recenzent norweskiej gazety „Oppland Arbeiderblad” z uznaniem pisze zarówno o przedstawieniu, jak i o kunszcie artystycznym pary głównych wykonawców, wyrażając zachwyt dla Sergeya Popova w roli Zygfryda.

Na zdjęciu: Sergey Popov w roli Księcia Zygfryda w przedstawieniu Teatru „Balet Rosyjski”

Fot. Archiwum


TOER VAN SCHAYK i WAYNE EAGLING
realizują „Dziadka do orzechów i króla myszy” z Polskim Baletem Narodowym 

   Polski Balet Narodowy gości znanego holenderskiego choreografa i scenografa Toera van Schayka, laureata tegorocznego „baletowego Oscara” czyli nagrody Benois de la Danse za całokształt twórczości. Prowadzi on w Teatrze Wielkim prace nad nową warszawską inscenizacją Dziadka do orzechów Piotra Czajkowskiego. Przedstawienie to stworzył wcześniej we współpracy z kanadyjskim choreografem Waynem Eaglingiem w Het Nationale Ballet i powtórzył później z Fińskim Baletem Narodowym w Helsinkach. I oba zespoły prezentują je z wielkim powodzeniem do dzisiaj. Wkrótce przejmie je również do swojego repertuaru Polskim Balet Narodowy.

   Spektakl Toera van Schayka i Wayna Eaglinga nosi tytuł Dziadek do orzechów i król myszy i będzie miał u nas pewne znamiona oryginalności. Choreografia pozostanie bez zmian, jednak tym razem popularna opowieść umieszczona zostanie w scenerii Warszawy pierwszych lat XIX wieku, kiedy to jej autor E.T.A. Hoffmann pracował u nas jako urzędnik, mieszkając w Kamienicy pod Samsonem przy ulicy Freta. Warszawskie akcenty pojawią się w scenografii przedstawienia – także autorstwa Toera van Schayka.

   Prace nad choreografią, z udziałem czołowych solistów i całego zespołu Polskiego Baletu Narodowego oraz uczniów Ogólnokształcącej Szkoły Baletowej im. Romana Turczynowicza, trwają już od połowy września. Nadzoruje je osobiście Toer van Schayk, wspierany przez asystentów. Próby prowadzą na zmianę: Caroline Iura, Natalia Hoffmann i Steven Etienne z Het Nationale Ballet oraz Joseph Kerwin i Jarmo Rastas z Fińskiego Baletu Narodowego. W ostatnim etapie realizacji będzie też uczestniczył współchoreograf spektaklu Wayne Eagling, obecny dyrektor English National Ballet w Londynie. Warszawska premiera ich Dziadka do orzechów i króla myszy odbędzie się 25 listopada, a kolejne przedstawienia: 26 i 27 listopada oraz 9, 10, 11, 18 i 28 grudnia 2011; zaś po rocznej przerwie – ponownie przed Bożym Narodzeniem 2012 roku.

Fot. Ewa Krasucka


STÉPHANE DALLE
nowym baletmistrzem
Polskiego Baletu Narodowego

   Od 2 listopada 2011 roku z Polskim Baletem Narodowym pracuje nowy baletmistrz, pan Stéphane Dalle. Studiował taniec w Paryżu pod kierunkiem Solange Golovine, Serge'a Golovine, Raymonda Franchettiego, Jaqueline Fynnaert oraz w Nowym Jorku u Stanleya Williamsa, Andreia Kramarewskiego, Gabrieli Darwach i Williama Griffitha. W 1984 roku otrzymał nagrodę Fundacji Johnsona podczas Międzynarodowego Konkursu dla Młodych Tancerzy w Lozannie, a w 1988 roku dyplom Międzynarodowego Konkursu Baletowego w Warnie. W 1997 otrzymał z kolei nagrodę dla najlepszego partnera w Konkursie im. Serge'a Lifara w Kijowie.

   Tańczył w repertuarze klasycznym i współczesnym z zespołami: Staatstheater Karlsruhe, Bonn Oper, Opernhaus Zurich, Béjart Ballet Lausanne, Ballett Frankfurt, English National Ballet (Londyn), Ballett der Deutschen Oper am Rhein (Düsseldorf), Het Nationale Ballet (Amsterdam), Ballet San José, Ballet British Columbia (Vancouver). Po zakończeniu kariery tancerza w 2006 roku zajął się pracą pedagogiczną. Udzielał lekcji baletu i prowadził zajęcia „Floor Barre” metodą Borisa Kniasseffa w Jurriens Foundation Center (Amsterdam), Het National Ballet (Amsterdam), Galili Dance (Goningen), Ballett Frankfurt, Ballett der Deutsche Oper am Rhein (Düsseldorf), Ballett Saarbrücken, Ballet San José, Stuttgarter Ballett, VIII Conservatoire National Paris, John Cranko Ballett Schule (Stuttgart), The Loft (Bruksela),  Architanz (Tokio), Lines Dance Center (San Francisco), ABC Dance Center (Tokio), Hiszpański Balet Narodowy (Madryd), Staatsballett Berlin oraz Scottish Ballet (Glasgow).


 Fot. Ewa Krasucka


Setne przedstawienie „Romea i Julii"
i Złoty Medal "Gloria Artis"
na 45-lecie pracy artystycznej
EMILA WESOŁOWSKIEGO 

    
   Choreograf-rezydent Polskiego Baletu Narodowego obchodzi w tym roku 45-lecie pracy artystycznej. Debiutował jako artysta baletu Opery Poznańskiej w 1966 roku, był jednym z czołowych solistów Polskiego Teatru Tańca pod dyrekcją Conrada Drzewieckiego, a potem kierował zespołami baletowymi Opery Wrocławskiej, Teatru Wielkiego w Poznaniu i Teatru Wielkiego – Opery Narodowej. Był także krótko dyrektorem artystycznym poznańskiego Teatru Wielkiego. Jest wykładowcą Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza i przewodniczącym Sekcji Autorów Dzieł Choreograficznych ZAiKS-u. Odznaczony m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Srebrnym Krzyżem Zasługi, Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis”, Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Nagrodą ZAiKS-u za całokształt pracy artystycznej. 25 października 2011 roku Emil Wesołowski został także uhonorowany za swój dorobek artystyczny Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis”.

 

     Główną dziedziną aktywności twórczej Emila Wesołowskiego jest praca choreograficzna – dla baletu i szkół baletowych, dla opery, teatrów dramatycznych, filmu i telewizji. Jest autorem kilkunastu choreografii na scenie Teatru Wielkiego – Opery Narodowej; były to kolejno: Trytony, Gry, Legenda o Józefie, Dies irae, Święto wiosny, Romeo i Julia, Harnasie, Powracające fale, Krzesany, Cudowny mandaryn, Spartakus i Pocałunki. Realizował balety na scenach operowych Poznania, Wrocławia, Łodzi, Gdańska i Waszyngtonu. Współpracował jako choreograf z wieloma wybitnymi reżyserami przedstawień operowych i dramatycznych, w kraju i za granicą; szczególnie często i owocnie z Mariuszem Trelińskim (Madame Butterfly, Król Roger, Otello, Oniegin, Don Giovanni, Dama pikowa, Andrea Chénier, La Bohème) oraz z Januszem Wiśniewskim (Panopticum á la Madame Tussaud, Koniec Europy, Modlitwa chorego przed nocą, Burza, Arka Noego, Lobotomobil). Sam również reżyserował: Semiramidę Rossiniego w Operze Narodowej, Straszny dwór Moniuszki i musical Skrzypek na dachu w poznańskim Teatrze Wielkim oraz Barona cygańskiego Johanna Straussa w Operze Bałtyckiej.

     Dla uświetnienia jubileuszu artysty, 28 października 2011 roku odbędzie się na scenie Teatru Wielkiego – Opery Narodowej setny już spektakl Romea i Julii Prokofiewa w inscenizacji Emila Wesołowskiego. Jego nową pracą choreograficzną będzie natomiast w tym sezonie balet Kain i Abel z muzyką Andrzeja Panufnika, realizowany na zamówienie Polskiego Baletu Narodowego w ramach wieczoru Opowieści biblijne (premiera: 14 kwietnia 2012).

 

Fot. Paweł Rosłon


IZABELA MILEWSKA
powróciła na scenę


   Pierwsza solistka Polskiego Baletu Narodowego wróciła na scenę po dwóch latach przerwy. W 2009 roku, krótko po stworzeniu wybitnej kreacji Izoldy w warszawskiej premierze Tristana w choreografii Krzysztofa Pastora, poświęciła się macierzyństwu, a potem uległa nieszczęśliwej kontuzji. W połowie 2011 roku powróciła jednak do pracy i pod koniec września wystąpiła już w dramatycznym duecie powstańczym w balecie I przejdą deszcze... Krzysztofa Pastora.

  
   27 i 28 października artystkę zobaczymy ponownie w wielkiej partii tytułowej baletu Romeo i Julia Prokofiewa w choreografii Emila Wesołowskiego. To jedna z najważniejszych ról w karierze Izabeli Milewskiej. W 1996 roku była jej premierową wykonawczynią na naszej scenie, a w rok później za nią właśnie (oraz za partię Księżniczki Aurory w Śpiącej królewnie w inscenizacji Jurija Grigorowicza) została nominowana do prestiżowej Nagrody Benois de la Danse w kategorii tancerki roku. Partnerami artystki w obu przedstawieniach Romea i Julii będą: Maksim Woitiul (Romeo), Wojciech Ślęzak (Parys), Egor Menshikov (Marcutio), Robert Gabdullin (Benvolio) i Sergey Popov (Tybalt).

 
Na zdjęciu: Izabela Milewska w balecie Romeo i Julia

 

Fot. Ewa Krasucka


KRZYSZTOF PASTOR DYREKTOREM ARTYSTYCZNYM BALETU
LITEWSKIEGO NARODOWEGO TEATRU OPERY I BALETU


 
Dyrektor Polskiego Baletu Narodowego, Krzysztof Pastor, a zarazem choreograf-rezydent Holenderskiego Baletu Narodowego, przyjął 10 października 2011 roku dodatkowe obowiązki dyrektora artystycznego baletu Litewskiego Narodowego Teatru Opery i Baletu w Wilnie. Dyrektor generalny bratniej sceny narodowej Gintautas Kėvišas, pozostając pod wrażeniem osiągnięć Polskiego Baletu Narodowego, poprosił naszego choreografa, by nadał nowy kształt artystyczny wileńskiemu baletowi po ustępującej ze swej funkcji Tatianie Siedunovej, która kierowała zespołem nieprzerwanie przez minione 19 lat. Po Jacku Kasprzyku, piastującym obowiązki dyrektora muzycznego tego teatru w latach 2006-2008, będzie on teraz kolejnym polskim artystą w ekipie dyrektorskiej Litewskiego Narodowego Teatru Opery i Baletu. Przypomnijmy, że pracowali tam krótko również Mariusz Treliński i Boris Kudlička, realizując w 2008 roku Borysa Godunowa Musorgskiego.

   Krzysztof Pastor już wcześniej współpracował z Litewskim Baletem Narodowym, realizując tam kolejno: Carmen Szczedrina (1997), Sen nocy letniej do muzyki Mendelssohna (1998) i prapremierę nowego baletu Acid City Mindaugasa Urbaitisa (2002). Obecnie zgodził się wesprzeć teatr wileński koncepcją dalszego rozwoju baletu i kolejnymi swoimi przedstawieniami. Zamierza także doprowadzić do współpracy koprodukcyjnej między obydwoma zespołami. Codzienną pracą litewskiego baletu będzie teraz kierowała w konsultacji z Pastorem litewska artystka, dyrektor Rūta Railaitė, która powróciła do kraju po kilkunastoletniej praktyce pedagogicznej w Wenezueli. Na pierwsze efekty artystyczne tej współpracy trzeba poczekać do połowy przyszłego roku, bowiem w bieżącym sezonie zespół będzie jeszcze realizował wcześniejsze plany repertuarowe.


ALEKSANDRA LIASHENKO
i MAKSIM WOITIUL
wystąpią w gali baletowej w Amsterdamie

   Artyści Polskiego Baletu Narodowego zostali zaproszeni do uświetnienia gali baletowej, która odbędzie się 31 października 2011 roku na scenie Stadsschouwburg w Amsterdamie. Wezmą w niej także udział tancerze Scapino Ballet w Rotterdamu, Nederlans Dans Theater z Hagi, International Dance Theatre z Amsterdamu, uczniowie drezdeńskiej Palucca Schule oraz laureat pierwszej nagrody niedawnego Konkursu Eurowizji dla Młodych Tancerzy. Nasz zespół będą reprezentowali Aleksandra Liashenko i Maksim Woitiul, tańcząc w finale całego wieczoru popisowe Grand pas classique Victora Gsovsky'ego do muzyki Daniela Aubera.

   Amsterdamski wieczór galowy, zatytułowany Switch, został zorganizowany dla uczczenia 25-lecia holenderskiego „Programu reorientacji zawodowej dla tancerzy” (Retraining program for Dancers), wspierającego byłych artystów baletu w ich szkoleniach prowadzących do zmiany zawodu po karierze scenicznej. Ten sprawdzony już w Holandii program ma szanse stać się wzorcem do naśladowania również w naszym kraju, gdzie tancerze baletowi utracili niedawno prawo do wcześniejszych emerytur i zostali pozostawieni bez jakiejkolwiek pomocy w koniecznej transformacji zawodowej około 40 roku życia.

Na zdjęciu: Aleksandra Liashenko i Maksim Woitiul w Grand pas classique Victora Gsovsky'ego

Fot. Ewa Krasucka


 

KRZYSZTOF PASTOR I SPEKTAKL PBN „ŚWIĘTO WIOSNY”
NOMINOWANI DO NAGRODY „KORYFEUSZ MUZYKI POLSKIEJ”

 „Koryfeusz Muzyki Polskiej” to nowa nagroda, powstała z inicjatywy środowiska muzycznego i przez to środowisko przyznawana będzie najwybitniejszym jego przedstawicielom. Wyróżniane będą osoby, grupy artystów i instytucje działające w obszarze muzyki polskiej.  Nagroda ma być przyznawana w trzech kategoriach: Osobowość Roku, Wydarzenie Roku i Nagroda Honorowa. 16 września 2011 roku dokonano wyboru nominowanych do pierwszej edycji nowego wyróżnienia. Ze zgłoszonych łącznie 139 kandydatur Rada programowa ds. muzyki Instytutu Muzyki i Tańca wybrała po 5 nominowanych w każdej kategorii. Laureatów wyłoni Kolegium Elektorów.


   Miło nam poinformować, że wśród nominowanych do nagrody „Koryfeusza Muzyki Polskiej' 2011” w kategorii Osobowość Roku znalazł się dyrektor Polskiego Baletu Narodowego Krzysztof Pastor, a w kategorii Wydarzenie Roku - spektakl Święto wiosny, zrealizowany przez Polski Balet Narodowy w Teatrze Wielkim - Operze Narodowej. Laureaci nagrody zostaną ogłoszeni 1 października 2011 roku podczas gali wręczenia nagród. 


III Dni Sztuki Tańca w Teatrze Wielkim
12-28 IX 2011

Atrakcyjnie zapowiada się kolejny festiwal baletowy w Teatrze Wielkim, organizowany od trzech lat każdej jesieni. Weźmie w nim udział sześć zespołów z Francji, Holandii, Niemiec, Polski i Japonii z bardzo różnorodnym repertuarem. W programie III Dni Sztuki Tańca znajdą się jednak przede wszystkim współczesne prace choreograficzne uznanych twórców, jak: Pina Bausch, Jiří Kylián i Krzysztof Pastor. Poznamy zespół francuskiego choreografa Kadera Attou oraz nową pracę Roberta Bondary, młodego choreografa z Polskiego Baletu Narodowego. Złożymy też pokłon polskim i japońskim tradycjom tanecznym podczas występów zespołów „Mazowsze” i „Reika”.

   Wydarzeniem szczególnym będzie oczywiście wizyta Wuppertal Tanztheater z utworami zmarłej niedawno twórczyni teatru tańca Piny Bausch. Zobaczymy dwa różne przedstawienia słynnej niemieckiej choreografki: dwuczęściowy wieczór z Café Müller i Das Frühlingsopfer oraz jedną z ostatnich jej prac Vollmond. Pod firmą festiwalu Holland Dance w Hadze, we współpracy z Nederlands Dans Theater powstał z kolei bardzo oryginalny spektakl teatralny Jiříego Kyliána Last Touch First, zrealizowany wspólnie z Michaelem Schumacherem i Sabine Kupferberg. Wymaga on specjalnych warunków prezentacji, dlatego będzie pokazany na Scenie Kameralnej dla bardzo ograniczonej widowni. Francuska La Compagnie Accrorap pod dyrekcją Kadera Attou przywiezie do Warszawy swoją interpretację taneczną Symfonii pieśni żałosnych Henryka Mikołaja Góreckiego.

   Inicjatorem i gospodarzem przeglądu jest jak zwykle Polski Balet Narodowy, który przypomni najnowsze dzieło Krzysztofa Pastora – poetycki balet I przejdą deszcze..., inspirowany muzyką Henryka Mikołaja Góreckiego i poezją Krzysztofa Kamila Baczyńskiego. Nasz zespół wystąpi również z premierą Persony, autorskiej pracy Roberta Bondary z muzyką Arvo Pärta, Pawła Szymańskiego i Aldony Nawrockiej.

Program festiwalu:


12/09/2011, godz. 19.00
Państwowy Zespół Ludowy Pieśni i Tańca
MAZOWSZE
Program tańców i pieśni polskich

13/09/2011, godz. 19.00 (Scena Kameralna)
Holland Dance we współpracy z Nederlands Dans Theater (Haga, Holandia)
LAST TOUCH FIRST
Choreografia JIŘÍ KYLIÁN, MICHAEL SCHUMACHER, SABINE KUPFERBERG
Muzyka DIRK HAUBRICH

16 i 17/09/2011, godz. 19.00
Tanztheater Wuppertal (Wuppertal, Niemcy)
CAFÉ MÜLLER i DAS FRÜHLINGSOPFER
Reżyseria i choreografia PINA BAUSCH
Muzyka HENRY PURCELL i IGOR STRAWIŃSKI
(Współpraca: Goethe-Institut w Warszawie, główny partner Sezonu Kulturalnego Landu Nadrenii-Westfalii w Polsce)

18 i 20/09/2011, godz. 19.30 (Scena Kameralna)
Polski Balet Narodowy (Warszawa, Polska)
PERSONA
Choreografia ROBERT BONDARA
Muzyka ARVO PÄRT, PAWEŁ SZYMAŃSKI, ALDONA NAWROCKA

21 i 22/09/2011, godz. 19.00
Tanztheater Wuppertal (Wuppertal, Niemcy)
VOLLMOND
Reżyseria i choreografia PINA BAUSCH
Muzyka AMON TOBIN, BALANESCU-QUARTETT, CAT POWER, CARL CRAIG, JUN MIYAKE, LEFTFIELD, MAGYAR POSSE, NENAD JELIC, RENE AUBRY, TOM WAITS i inni
(Współpraca: Goethe-Institut w Warszawie, główny partner Sezonu Kulturalnego Landu Nadrenii-Westfalii w Polsce)

24 i 28/09/2011, godz. 19.00 i 25/09/2011, godz. 18.00
Polski Balet Narodowy (Warszawa, Polska)
I PRZEJDĄ DESZCZE...
Choreografia KRZYSZTOF PASTOR
Muzyka HENRYK MIKOŁAJ GÓRECKI
Dyrygent WOJCIECH MICHNIEWSKI

25/09/2011, godz. 19.30 (Scena Kameralna)
Reika Modern Dance Body Expression (Tokio, Japonia)
MANGEKYO
Choreografia REIKA
Muzyka COLLAGE
(Współpraca: Japan East Europe Artists Exchenge Association w Tokio)

27/09/2011, godz. 19.00
La Compagnie Accrorap (La Rochelle, Francja)
SYMFONIA PIEŚNI ŻAŁOSNYCH
Choreografia KADER ATTOU
Muzyka HENRYK MIKOŁAJ GÓRECKI
(Współpraca: Instytut Francuski w Warszawie)

Fot. Ewa Krasucka/proj. Katarzyna Ogrodnik


MILENA ONUFROWICZ
pedagogiem szkoły baletowej

   Solistka Polskiego Baletu Narodowego, Milena Onufrowicz pożegnała się ze sceną i od 1 września 2011 roku podjęła obowiązki pedagoga tańca klasycznego w Ogólnokształcącej Szkole Baletowej im. Romana Turczynowicza w Warszawie.

   Pani Onufrowicz jest absolwentką gdańskiej szkoły baletowej (1991) oraz wydziału pedagogiki baletu na Uniwersytecie Muzycznym im. F. Chopina w Warszawie (2005). Jeszcze jako uczennica, w 1988 roku zdobyła I nagrodę Ogólnopolskiego Konkursu Szkół Baletowych w Warszawie, a następnie uczestniczyła też w międzynarodowych konkursach w Moskwie, Warnie (finalistka) i Paryżu. Od 1991 roku była koryfejką baletu Teatru Wielkiego - Opery Narodowej, a w sezonie 1992/93 tańczyła z English National Ballet w Londynie. Potem powróciła do Warszawy i w 1995 roku została solistką naszego zespołu  -  od 2009 roku jako Polskiego Baletu Narodowego. Pracowała tu z wybitnymi pedagogami i choreografami. Występowała na scenie warszawskiej w wielu rolach klasycznego i współczesnego repertuaru baletowego, m.in. jako Odetta-Odylia w Jeziorze łabędzim, Królowa Kwiatów w Dziadku do orzechów, Mirta w Giselle, Wróżka Bzu w Śpiącej królewnie i Królowa w Trzech Muszkieterach. Tańczyła także gościnnie z Reprezentacyjnym Zespołem Wojska Polskiego.

   W ostatnich latach artystka zdobywała równocześnie doświadczenie pedagogiczne prowadząc zajęcia taneczne z młodzieżą Szkoły Muzycznej w Łazach, Stowarzyszenia na Rzecz Przyjaznego Dzieciom Świata w Mysiadle oraz w Ogólnokształcącej Szkole Baletowej im. Romana Turczynowicza, z którą związała się teraz na stałe jako nauczycielka tańca klasycznego. Naszej solistce życzymy wielu osiągnięć w pracy pedagogicznej.

Na zdjęciu: Milena Onufrowicz jako Odylia podczas próby z Wojciechem Ślęzakiem

Fot. Paweł Rosłon


 

Nowi tancerze w sezonie 2011/2012 

Solistka
SVETLANA SIPLATOVA (z Baletu Teatru Maryjskiego, Sankt Petersburg)

Zespół baletowy
ANNA CZESZEJKO (z Państwowej Szkoły Baletowej, Gdańsk)
YUKA EBIHARA (z Baletu Chorwackiego Teatru Narodowego, Zagrzeb)
TOMASZ FABIAŃSKI (z Państwowej Szkoły Baletowej, Warszawa)
IZABELA GRZESZCZAK (z Państwowej Szkoły Baletowej, Warszawa)
VADZIM KEZIK (z Baletu Opery na Zamku, Szczecin)
YURIKA KITANO (z Fińskiego Baletu Narodowego, Helsinki)
AGATA KUCZYŃSKA (z Państwowej Szkoły Baletowej, Gdańsk)
ROSEANNA LENEY (z Królewskiej Szkoły Baletowej, Londyn)
ADAM MYŚLIŃSKI (z Państwowej Szkoły Baletowej, Bytom)
LACHLAN PHILLIPS (z Baletu Turyńskiego, Altenburg-Gera) 
ALEXANDRA VADON (z Akademii Baletowej, Monachium)
ELIZA WALASZCZYK (z Państwowej Szkoły Baletowej, Warszawa)


ZŁOTY MEDAL „GLORIA ARTIS”
dla KRZYSZTOFA PASTORA


Dyrektor Polskiego Baletu Narodowego, Krzysztof Pastor został uhonorowany Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis” za swój dorobek choreograficzny na scenach świata oraz za wysiłki artystyczne i organizacyjne dla podnoszenia prestiżu sztuki baletowej w naszym kraju. Artysta odebrał wyróżnienie 22 czerwca 2011 roku z rąk ministra kultury i dziedzictwa narodowego Bogdana Zdrojewskiego.

   Medal „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis” jest nadawany osobom szczególnie wyróżniającym się w dziedzinie twórczości artystycznej, działalności kulturalnej lub ochronie kultury i dziedzictwa narodowego. Wraz z Krzysztofem Pastorem złote medale otrzymali także tego dnia: pisarz Olgierd Budrewicz, teatrolog Janusz Degler oraz dyrygent Henryk Wojnarowski.

Fot. Ewa Krasucka


 

RZEŹBA WACŁAWA I BRONISŁAWY NIŻYŃSKICH
OZDOBIŁA FOYER TEATRU WIELKIEGO

11 czerwca 2011 roku, w przerwie premierowego przedstawienia Święta wiosny, w foyer Teatru Wielkiego została odsłonięta pierwsza w Polsce rzeźba legendarnych polskich tancerzy-choreografów: Wacława Niżyńskiego i jego siostry Bronisławy w rolach Fauna i Nimfy z baletu Popołudnie fauna. Na zamówienie Polskiego Baletu Narodowego wykonał ją w brązie znany ukraiński rzeźbiarz Gennadij Jerszow - ten sam, którego statuetki tańczącego Wojciecha Wiesiołłowskiego wręczane są laureatom głównych nagród Ogólnopolskiego Konkursu Tańca w Gdańsku.  Rzeźbę ufundowała dla Teatru Wielkiego firma GDF SUEZ Energia Polska.

   Uroczystego odsłonięcia dzieła dokonał Waldemar Dąbrowski, dyrektor naczelny Teatru Wielkiego – Opery Narodowej, w towarzystwie Krzysztofa Pastora, dyrektora Polskiego Baletu Narodowego, oraz pana Grzegorza Górskiego, prezesa GDF SUEZ Energia Polska SA. Muzeum Teatralne przygotowało na tę okazję niewielką wystawę archiwaliów pod hasłem „Polacy w Baletach Rosyjskich Diagilewa”, przypominając kilkudziesięcioosobową grupę naszych tancerzy z Wacławem Niżyńskim i jego siostrą Bronisławą na czele, którzy występowali w zespole Diagilewa w latach 1909-1929.

   Rzeźba Niżyńskich będzie odtąd stałym elementem wystroju sal recepcyjnych Teatru Wielkiego, przypominając dwa najwybitniejsze polskie talenty baletowe, które rozkwitły i zdobyły światową sławę jako tancerze i choreografowie Baletów Rosyjskich Diagilewa.

Fot. Tomasz Ośka


 


WACŁAW NIŻYŃSKI – EMANUEL GAT – MAURICE BÉJART
Potrójne „Święto wiosny” Polskiego Baletu Narodowego w Teatrze Wielkim
w 100-lecie Baletów Rosyjskich Siergieja Diagilewa

   To będzie premiera bez precedensu. Żaden dotąd zespół na świecie nie zaproponował swojej publiczności i nie zmierzył się w jednym wieczorze baletowym z trzema różnymi choreografiami Święta wiosny Igora Strawińskiego. Zdarzy się to po raz pierwszy, właśnie na scenie Teatru Wielkiego, więc zapowiada się sensacyjnie. Spośród ponad dwustu różnych choreografii, jakie powstały na scenach świata, wybraliśmy do naszego spektaklu dwie najsłynniejsze, które weszły do kanonu repertuarowego współczesnego baletu. Pokażemy rewolucyjną, prapremierową wersję Wacława Niżyńskiego jako „sceny z życia pogańskiej Rusi”  (1913), w rekonstrukcji Millicent Hodson. Zobaczymy pół wieku późniejszą, legendarną interpretację choreograficzną Maurice'a Béjarta (1959), nazwaną przezeń uniwersalnym „hymnem na cześć zbliżenia mężczyzny i kobiety, połączenia nieba z ziemią, tańca życia i śmierci”. A pomiędzy nimi znajdzie się jedna z najświeższych wersji, oryginalna choreografia Emanuela Gata (2004), animowana z wykorzystaniem latyno-amerykańskiej salsy.

   W projekt Polskiego Baletu Narodowego zaangażowani są najlepsi tancerze naszego zespołu, a Orkiestrę Opery Narodowej przygotuje i poprowadzi Łukasz Borowicz. Spektakl przygotowuje cały sztab zaproszonych baletmistrzów zagranicznych: sama Millicent Hodson, która osobiście realizuje swoją rekonstrukcję choreografii Niżyńskiego, asystenci Emanuela Gata: Mia Alon, Roy Assaf i Michael Löhr, oraz znawcy choreografii Béjarta: Tony Fabre, Kyra Kharkevitch i Domenico Levré. Premiera odbędzie się na scenie Teatru Wielkiego 11 czerwca 2011 roku, a kolejne przedstawienia: 12, 19, 21 czerwca oraz po przerwie w lutym i marcu 2012 roku.

   Realizacją potrójnego Święta wiosny Polski Balet Narodowy włącza się w międzynarodowe obchody 100-lecia słynnego zespołu Baletów Rosyjskich Siergieja Diagilewa. Jubileuszowe projekty związane są w świecie z różnymi okolicznościami sprzed stu lat, takimi jak: pierwsze paryskie „Sezony Rosyjskie” organizowane  przez Diagilewa w latach 1909 i 1910, założenie regularnego zespołu Les Ballets Russes de Diaghilev w Monte Carlo (1911) lub późniejsze premiery Popołudnia Fauna (1912), Święta wiosny (1913) itp. My odnosimy się do faktu powołania przez Diagilewa zespołu Baletów Rosyjskich, bo jego skład – o czym mało kto dziś pamięta – wypełniony był w połowie polskimi tancerzami, absolwentami ówczesnej szkoły baletowej Teatru Wielkiego. I przypominamy Święto wiosny jako najwybitniejsze dzieło choreograficzne legendarnego polskiego tancerza Wacława Niżyńskiego.

   Dodatkową atrakcją dla widzów będzie możliwość zakupu podczas przedstawień świeżego wydania, dawno wyczerpanego już na rynku, słynnego Dziennika Wacława Niżyńskiego w przekładzie Grzegorza Wiśniewskiego. Książka ukaże się teraz w nowej serii wydawniczej Biblioteki Teatru Wielkiego - Opery Narodowej we współpracy z wydawnictwem Axis Mundi.


Na zdjęciach: Wacław Niżyński, Emanuel Gat i Maurice Béjart

Fot. Archiwum


NOWE WYDANIE „DZIENNIKA” NIŻYŃSKIEGO

   Wacław Niżyński zdobył wielką sławę jako tancerz. Był natchnieniem Diagilewa, który zawiózł go z Petersburga do Paryża, a potem utworzył dla niego emigracyjne Balety Rosyjskie w Monte Carlo. Komponowali dla niego Debussy, Strawiński i Ravel. Bakst, Benoit i Roerich projektowali mu kostiumy. Portretowali go i rzeźbili najwspanialsi artyści, opiewali jego taniec krytycy, poeci i pisarze. Miał zaledwie 23 lata, kiedy zadebiutował jako choreograf, zadziwiając kreatywnością i nowatorstwem... Ale tak naprawdę poznajemy go dopiero z kart jego Dziennika, wstrząsającego wyznania nieszczęśliwego człowieka o zamąconej świadomości.

   W 2000 roku Dziennik Wacława Niżyńskiego ukazał się po raz pierwszy w języku polskim w przekładzie Grzegorza Wiśniewskiego, nakładem wydawnictwa Iskry. Niestety jego nakład dawno już jest wyczerpany. Poprzedzając premierę polską Święta wiosny w choreografii Niżyńskiego, zrekonstruowanej przez Milicent Hodson, w realizacji Polskiego Baletu Narodowego, przygotowaliśmy nowe wydanie zapisków wielkiego artysty. Książka ukaże się teraz w serii wydawniczej Biblioteka Teatru Wielkiego - Opery Narodowej we współpracy z wydawnictwem Axis Mundi. Będzie do nabycia w Teatrze Wielkim, wydawnictwie Axis Mundi  (www.axismundi.pl), wybranych salonach empik oraz za pośrednictwem firmy Platon Sp. z o.o (www.axismundi.pl).

Sezon 2010/2011