II Dni Sztuki Tańca w Teatrze Wielkim: 7-23 września 2010
Na scenie Teatru Wielkiego gościło wiele znakomitych zespołów baletowych i teatrów tańca. W 2009 roku, wraz z powołaniem do życia Polskiego Baletu Narodowego, postanowiliśmy nadać tym wizytom cykliczny charakter, organizując coroczne Dni Sztuki Tańca. Odbywają się one we wrześniu przed oficjalnym rozpoczęciem sezonu Opery Narodowej. Podczas drugiego święta tańca w Teatrze Wielkim zobaczymy 2 zespoły baletowe, 4 teatry tańca i młodzież baletową – w sumie ponad 20 prac choreograficznych: od dużych przedstawień po niewielkie miniatury taneczne.
Tegoroczny przegląd skupiliśmy wokół kilku ważnych dla nas wątków. Pamiętamy o setnej rocznicy śmierci ojca baletu klasycznego Mariusa Petipy, zapraszając na jego słynnego Don Kichota w nowym opracowaniu choreograficznym Borisa Ejfmana. Nie zapominamy o Roku Chopinowskim, pokazując jak świętował go polski balet, teatr tańca i uczniowie warszawskiej baletowej. Dotykamy trudnego problemu starości w sztuce tanecznej (Ruiny ciała, Był sobie dziad i baba), dla której uprawiania młodzieńcza energia i sprawność fizyczna to elementy odwieczne i niezbywalne. Zestawiamy najnowsze prace polskiego teatru tańca z poszukiwaniami naszych białoruskich sąsiadów w tym gatunku. Wreszcie zaś, dwoma wieczorami Polskiego Baletu Narodowego z ubiegłego sezonu (Tańczmy Bacha, Alpha i inne) wskazujemy nowe kierunki zainteresowań zespołu baletowego pod dyrekcją Krzysztofa Pastora.
7 IX, godz. 19.30 (Sala Kameralna)
Polski Balet Narodowy
ALPHA I INNE
1. WHEN YOU END AND I BEGIN...
Choreografia ROBERT BONDARA. Muzyka PAWEŁ SZYMAŃSKI
2. W POSZUKIWANIU KOLORÓW
Choreografia JACEK TYSKI. Muzyka GRAŻYNA BACEWICZ
3. ALPHA KRYONIA XE
Choreografia JACEK PRZYBYŁOWICZ. Muzyka ALEKSANDRA GRYKA
8, 9, 10 IX, godz. 19.00
Sanktpetersburski Teatr Baletu, Rosja
DON KICHOT, czyli FANTAZJE SZALEŃCA
Choreografia BORIS EJFMAN. Muzyka LUDWIG MINKUS
11 IX, godz. 19.30 (Sala Kameralna)
Teatr Choreografii Współczesnej D.O.Z.SK.I, Białoruś
WIECZÓR BALETOWY
Choreografia DMITRY ZALESSKY, OLGA SKVORTSOVA. Muzyka COLLAGE
12 IX, godz. 19.00 (Sala Kameralna)
Daisuke Yoshimoto, Japonia
RUINY CIAŁA
Choreografia DAISUKE YOSHIMOTO. Muzyka JACEK OSTASZEWSKI, RADOSŁAW NOWAKOWSKI
14 IX, godz. 18.00 (Sala Kameralna)
Szkoła Baletowa w Warszawie
TAŃCZĄCY Z CHOPINEM
Choreografia JACEK TYSKI, MAŁGORZATA BOROWIEC, JOSÉ LIMÓN, ZOFIA RUDNICKA. Muzyka FRYDERK CHOPIN
17 IX, godz. 19.30 (Sala Kameralna)
Instytut Teatralny w Warszawie
BYŁ SOBIE DZIAD I BABA
Reżyseria AGNIESZKA BŁOŃSKA. Choreografia ANNA GODOWSKA. Muzyka JULES BUSHELL
18 IX, godz. 12.00 & 19.00
Polski Balet Narodowy
TAŃCZMY BACHA
1. POCAŁUNKI
Choreografia EMIL WESOŁOWSKI. Muzyka JOHANN S. BACH
2. CONCERTO BAROCCO
Choreografia GEORGE BALANCHINE. Muzyka JOHANN S. BACH
3. THE GREEN
Choreografia ED WUBBE. Muzyka JOHANN S. BACH
4. IN LIGHT AND SHADOW
Choreografia KRZYSZTOF PASTOR. Muzyka JOHANN S. BACH
Dyrygent MODESTAS PITRÉNAS, Orkiestra i Chór Opery Narodowej
19 IX, godz. 17.30 (Sala Kameralna)
Polski Teatr Tańca – Balet Poznański
CHOPIN FRESH FRUITS
Choreografia ANDRZEJ ADAMCZAK. Muzyka FRYDERYK CHOPIN
19 IX, godz. 19.30 (Sala Kameralna)
Polski Teatr Tańca – Balet Poznański
WIECZÓR BALETOWY
1. TYSIĄC KOLORÓW
Choreografia TAKAKO MATSUDA. Muzyka FRYDERYK CHOPIN
2. CHOPIN INACZEJ
Choreografia KRYSTYNA MAZURÓWNA. Muzyka FRYDERYK CHOPIN, KASPER T. TOEPLITZ
22 IX, godz. 20.00 & 23 IX godz. 19.00
Polski Balet Narodowy
CHOPIN, ARTYSTA ROMANTYCZNY
Choreografia PATRICE BART. Muzyka HECTOR BERLIOZ, FRYDERYK CHOPIN, MANUEL DE FALLA, SIERGIEJ LAPUNOW, FERENC LISZT, FRANZ SCHUBERT, ROBERT SCHUMANN
Dyrygent TADEUSZ KOZŁOWSKI, Orkiestra i Chór Opery Narodowej.
Polski Balet Narodowy wystąpi gościnnie w Szanghaju i Bergen
Po przedstawieniach gościnnych na scenie Teatru Maryjskiego w Sankt Petersburgu (3 i 4 lipca 2010), w ramach XVIII Festiwalu Muzycznego „Gwiazdy Białych Nocy”, Polski Balet Narodowy wystąpi we wrześniu w Szanghaju i Bergen.
W dniach 11 i 12 września zespół pokaże dwukrotnie balet Chopin, artysta romantyczny w choreografii Patrice'a Barta na scenie Shanghai Oriental Art Center z towarzyszeniem tamtejszej orkiestry symfonicznej pod dyrekcją Tadeusz Kozłowskiego oraz z gościnnym udziałem naszego wybitnego pianisty Krzysztofa Jabłońskiego. Występy naszego zespołu w Chinach zostały zorganizowane przez Instytut Adama Mickiewicza w ramach międzynarodowych obchodów Roku Chopinowskiego oraz Światowej Wystawy Expo 2010 w Szanghaju.
Krótko potem, 26, 27 i 28 września, zespół zaprezentuje trzykrotnie na scenie Den Nye Opera w Bergen kameralny wieczór baletowy Alpha i inne z pracami choreograficznymi Roberta Bonrady (When You End and I Begin...), Jacka Tyskiego (W poszukiwaniu kolorów) i Jacka Przybyłowicza (Alpha Kryonie Xe) do muzyki Pawła Szymańskiego, Grażyny Bacewicz i Aleksandry Gryki. Te występy są z kolei wynikiem polsko-norweskiego projektu artystycznego, który na scenie Teatru Wielkiego zaowocował wcześniej premierą operowo-baletową: Ofelie: Śmierć przez wodny śpiew Henrika Hellsteniusa, Sonety Szekspira Pawła Mykietyna i Alpha Kryonia Xe Aleksandry Gryki.
Awanse w sezonie 2010/2011
Baletmistrzyni
ANITA KUSKOWSKA
Pierwsi soliści
MAGDALENA CIECHOWICZ
ALEKSANDRA LIASHENKO
VLADIMIR YAROSHENKO
Solistka
EWA NOWAK
Koryfeje
ANNA LORENC
EMILIA STACHURSKA
KURUSZ WOJEŃSKI
JAROSŁAW ZANIEWICZ
BARTOSZ ZYŚK
Nowi tancerze w sezonie 2010/2011
Soliści
NATHALIE FERNANDEZ
ROBERT GABDULLIN
Zespół baletowy
ALICE BERTSCHY
JAKUB GUT
PAULINA JURKOWSKA
MARGARITA SIMONOVA
PATRYK WALCZAK
GEORGE WILLIAMSON
Tancerze gościnni w sezonie 2010/2011
MARIANELA NÚÑEZ (Royal Ballet)
RUBI PRONK (Het Nationale Ballet)
THIAGO SOARES (Royal Ballet)
Baletmistrzowie i pedagodzy gościnni w sezonie 2010/2011
MIA ALON (Emanuel Gat Dance)
ROY ASSAF (Emanuel Gat Dance)
WENDY ELLIS SOMES (Royal Ballet)
STEVEN ETIENNE (Het Nationale Ballet)
TONY FABRE (Béjart Ballet Lausanne)
ANNA GRABKA (Hamburg Ballet)
NATALIA HOFFMANN (Het Nationale Ballet)
MICHAEL LÖHR (Emanuel Gat Dance)
PIOTR NARDELLI (Ballet du XXe Siècle)
MATZ SKOOG (English National Ballet)
MALIN THOORS (Ballet de l'Opéra de Paris)
ANDRZEJ ZIEMSKI (Ballet du XXe Siècle)
Polski Balet Narodowy
z „Chopinem” w Sankt Petersburgu
21 maja rozpoczął się w Sankt Petersburgu XVIII Festiwal Muzyczny „Gwiazdy Białych Nocy”, zainicjowany przed laty i kierowany do dziś przez wybitnego dyrygenta Valerego Gergieva. Przez pełne dwa miesiące, każdego dnia odbywały się festiwalowe spektakle operowe i baletowe, koncerty i recitale na scenie historycznej siedziby oraz w nowej sali koncertowej słynnego Teatru Maryjskiego. Festiwal i tym razem stał się prawdziwą eksplozją rosyjskich i międzynarodowych talentów wokalnych, baletowych i instrumentalnych w zapowiedzianych na ten czas premierach, koncertach i przedstawieniach repertuarowych gospodarzy, ale także podczas występów gościnnych Filharmoników Wiedeńskich, Seulskiej Orkiestry Filharmonicznej i Młodzieżowej Orkiestry Wenezuelskiej im. Simóna Bolívara. Większością przedstawień i koncertów dyrygował sam Valery Gergiev.
Jedynym zespołem teatralnym goszczącym na tegorocznym festiwalu był natomiast Polski Balet Narodowy, który 3 i 4 lipca pokazał w Teatrze Maryjskim swoją najnowszą produkcję „Chopina, artysty romantycznego” w choreografii Patrice'a Barta z towarzyszeniem pianistów Krzysztofa Jabłońskiego i Sławomira Wilka oraz petersburskiej orkiestry operowej pod dyrekcją Tadeusza Kozłowskiego. To owoc inicjowanych z Polski, międzynarodowych obchodów Roku Chopinowskiego, ale także coraz bliższej współpracy Teatru Wielkiego – Opery Narodowej z Teatrem Maryjskim oraz osobistych relacji pomiędzy dyrektorem Waldemarem Dąbrowskim i Valerym Gergievem, który coraz częściej bywa także gościem naszego teatru.
Występy Polskiego Baletu Narodowego z „Chopinem” nie były zresztą jedynym polskim akcentem w programie tegorocznego Festiwalu „Gwiazdy Białych Nocy”. Były też inne prezentacje chopinowskie: 11 czerwca czołowi soliści Baletu Teatru Maryjskiego zatańczyli słynną choreografię Jerome'a Robbinsa „In the Night” do muzyki czterech nokturnów, a 17 czerwca Boris Berezovski i Orkiestra Teatru Maryjskiego pod dyrekcją Valerego Gergieva wykonali I Koncert fortepianowy Fryderyka Chopin .
Wcześniej, bo już 28 maja powtórzony został dyptyk operowy: „Aleko” Rachmaninowa i „Jolanta” Czajkowskiego, wystawiony wcześniej na scenie Teatru Maryjskiego w reżyserii Mariusza Trelińskiego i w scenografii Borisa Kudlički. 24 maja i 24 czerwca odbyły się kolejne przedstawienia petersburskiej edycji baletu „Anna Karenina” Szczedrina w choreografii Alexeia Ratmansky'ego – w inscenizacji plastycznej wypożyczonej od naszego teatru. Wreszcie 4 czerwca odbyło się przedstawienie „Trojan” Berlioza, zrealizowane w reżyserii Carlusa Padrissy i pod dyrekcją Valerego Gergieva; producentem spektaklu była hiszpańska grupa teatralna La Fura dels Baus, a koproducentami: Palau de les Arts Reina Sofia w Walencji, Teatr Maryjski i nasza Opera Narodowa (premierowe powtórzenie tej inscenizacji w Teatrze Wielkim odbędzie się w styczniu 2011 roku).
Na zdjęciu Vladimir Yaroshenko w roli Fryderyka Chopina
Fot. Ewa Krasucka
Balety Krzysztofa Pastora
w Amsterdamie, Hongkongu, Budapeszcie i Warszawie
Dyrektor Polskiego Baletu Narodowego, Krzysztof Pastor kontynuuje stałą współpracę z Het Nationale Ballet w Amsterdamie jako choreograf-rezydent tego zespołu. Kolejną jego wielką produkcją będzie tam w czerwcu 2010 roku nowy pełnospektaklowy balet Nijinski - Dancer, Clown, God [zobacz: 1 2 3], poświęcony pamięci legendarnego tancerza polskiego pochodzenia Wacława Niżyńskiego, uznawanego powszechnie za „boga tańca” XX wieku. Polskie korzenie obu artystów: twórcy nowego baletu i jego bohatera, są mocno podkreślane w Holandii w zapowiedziach tej prapremiery. Pastor jest również autorem scenariusza baletu. Collage muzyczny do przedstawienia, według wskazówek choreografa, opracował kompozytor i aranżer Bob Zimmerman, korzystając z obszernych fragmentów muzyki Debussy'ego, Strawińskiego i Richarda Straussa, jaka towarzyszyła kiedyś baletom Niżyńskiego. Orkiestrę Holland Symfonia poprowadzi Matthew Rowe. Prapremiera i seria pierwszych przedstawień nowego baletu Pastora odbędzie się w dniach 15-24 czerwca 2010 roku w ramach Holland Festival na scenie Het Muziektheater w Amsterdamie. Na sezon następny, Het Nationale Ballet zapowiada z kolei w repertuarze wcześniejsze balety Krzysztofa Pastora: Moving Rooms z muzyką Henryka Mikołaja Góreckiego i Alfreda Sznitke (październik-listopad 2010) oraz Dumbarton Dances do muzyki koncertu Igora Strawińskiego (luty 2011).
Wcześniej, bo już 21 maja 2010 roku, w Hongkongu odbędzie kolejna już premiera popularnego w świecie baletu Krzysztofa Pastora In Light and Shadow do muzyki Arii z Wariacji Goldbergowskich oraz III Suity orkiestrowej D-dur Johanna Sebastiana Bacha. Prapremiera baletu miała miejsce w Het Nationale Ballet w 2000 roku, a później choreograf realizował go również z Królewskim Baletem Szwedzkim (2004), z Baletem Szkockim w ramach Międzynarodowego Festiwalu w Edynburgu (2006) oraz w Teatrze Opery i Baletu w Ankarze (2007). Het Nationale Ballet pokazywał go również podczas swoich tournée po Holandii, Francji i Kanadzie, a Scottish Ballet – także w Londynie, Glasgow i innych miastach brytyjskich. Wkrótce po chińskiej premierze w wykonaniu zespołu Hong Kong Ballet, bachowski balet Pastora obejrzymy również w Warszawie w wykonaniu Polskiego Baletu Narodowego. Jego polska premiera odbędzie się na scenie Teatru Wielkiego 25 i 27 czerwca 2010 roku na zakończenie obecnego sezonu.
Krzysztof Pastor został również zaproszony przez Balet Opery Budapeszteńskiej, który zwrócił się do choreografa o pozwolenie na włączenie do swojego stałego repertuaru pięknego duetu Wie lange noch? z baletu Kurt Weill. Duet ten wejdzie w skład premierowego wieczoru baletowego In the Vortex (W wirze), którego premierę zaplanowano na 5 czerwca 2010 roku. Obok pracy Pastora do muzyki Kurta Weilla, w programie tego wieczoru znajdą się również jednoaktowe balety do muzyki Schuberta, Mahlera, Maxa Richtera i Philipa Glassa, a ich twórcami są choreografowie: Robert North, Myriam Naisy, David Dawson i András Lukács.
Z kolei, Polski Balet Narodowy, przygotowuje się do premiery In Light and Shadow Krzysztofa Pastora w ramach premierowego wieczoru baletowego Tańczmy Bacha (25 i 27 czerwca 2010), który będzie powtarzany również po wakacjach. W repertuarze przyszłego sezonu pojawią się także ponownie na scenie Teatru Wielkiego przedstawienia jego Kurta Weilla (koniec października 2010) i Tristana z muzyką Richarda Wagnera (w lutym 2011), a także premiera nowej produkcji choreograficznej dyrektora Polskiego Baletu Narodowego, planowana na koniec marca 2011 roku specjalnie dla warszawskiego zespołu.
Międzynarodowy Dzień Tańca 2010:
Statuetka Terpsychory dla Krzysztofa Pastora
Srebrny Medal Gloria Artis dla Renaty Smukały
Tegoroczny Międzynarodowy Dzień Tańca, obchodzony jak każdego roku 29 kwietnia, zaowocował wyróżnieniami dla dwojga artystów Polskiego Baletu Narodowego. Dyrektor zespołu Krzysztof Pastor został uhonorowany Statuetką Terpsychory, odznaczeniem Związku Artystów Scen Polskich, przyznawanym przez Sekcję Tańca i Baletu za wybitne osiągnięcia w dziedzinie sztuki baletowej. Wręczenie nagrody przez nową prezes ZASP, Joannę Szczepkowską, zapowiedziano w Teatrze Wielkim 25 czerwca 2010 roku po premierze choreografii Krzysztofa Pastora In Light and Shadow w wieczorze baletowym Tańczmy Bacha.
Wyróżniona została także Renata Smukała, była pierwsza solistka warszawskiej sceny baletowej, a obecnie baletmistrzyni Polskiego Baletu Narodowego. Odebrała Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis”, przyznany jej na wniosek Sekcji Tańca i Baletu przez ministra kultury i dziedzictwa narodowego. Odznaczenie wręczył artystce 26 kwietnia 2010 roku Zenon Butkiewicz, dyrektor Departamentu Narodowych Instytucji Kultury MKiDN, podczas uroczystego spotkania środowiskowego w siedzibie ZASP.
Jak czytamy w komunikacie ZASP z tej uroczystości, prezes Joanna Szczepkowska składając zebranym okolicznościowe życzenia, zadeklarowała swoje zaangażowanie i pomoc w rozwiązywaniu problemów tancerzy zawodowych w Polsce.
Nowe prace młodych warszawskich choreografów
19, 20 i 21 marca 2010 roku na scenie kameralnej Teatru Wielkiego odbyły się prezentacje nowych prac choreograficznych zrealizowanych przez tancerzy Polskiego Baletu Narodowego w ramach projektu II Warsztatów Choreograficznych „Kreacje 2”. Tym razem swoje prace pokazali: Eduard Bablidze, Robert Bondara, Michał Chróścielewski, Anna Hop, Jacek Tyski, Karol Urbański i Natalia Maria Wojciechowska.
Projekt tzw. workshopów, czyli warsztatów choreograficznych, wprowadził do Teatru Wielkiego Krzysztof Pastor, dyrektor Polskiego Baletu Narodowego. Przyświeca mu idea stworzenia tancerzom szansy debiutów choreograficznych, ale także wyzwolenia inicjatywy twórczej i organizacyjnej warszawskich artystów baletu, którzy dostali wolną rękę w sprawie koncepcji, przygotowania i zorganizowania tego wieczoru własnymi siłami, z możliwością korzystania z zasobów kostiumowych oraz niezbędnej pomocy organizacyjnej i technicznej teatru.
Kreacje 2 w You Tube
Projekt plakatu: Łukasz Murgrabia / Adam Żebrowski
Gwiazdor amerykańskiego baletu współczesnego
„najbardziej seksowny holenderski tancerz baletowy wszystkich czasów”
specjalnym tancerzem gościnnym Polskiego Baletu Narodowego
w premierowych przedstawieniach „Kurta Weilla” Krzysztofa Pastora
20, 21 i 22 listopada 2009 oraz pod koniec października 2010
Rubinald Rofino Pronk urodził się i wychował w Hadze. Jako 16-latek otrzymał dyplom Królewskiego Konserwatorium Tańca i zaangażował się w Het Nationale Ballet w Amsterdamie. Tam został solistą i tańczył w baletach takich choreografów, jak: George Balanchine, Martha Graham, Frederick Ashton, William Forsythe, Paul Lightfoot, Krzysztof Pastor, Sol Leon i Jacopo Godani. Jest laureatem prestiżowej Nagrody Alexandry Radius dla najlepszego tancerza Holandii, dwukrotnie był też nominowany do VSCD „Silver Swan” za najlepsze wykonania baletowe roku, a magazyn „Elsevier” uznał go za „najbardziej seksownego holenderskiego tancerza baletowego wszystkich czasów”. Przed trzema laty związał się z nowojorskim Complexions Contemporary Ballet pod dyrekcją Dwighta Rhodena i Desmonda Richardsona, gdzie tańczył w choreografiach Dwighta Rhodena i Ulyssesa Dove. Z tym zespołem w maju 2007 roku występował również gościnnie na scenie Teatru Wielkiego. Obecnie jest czołowym tancerzem nowojorskiej grupy Morphoses/The Wheeldon Company i nadal pozostaje gościnnym artystą holenderskiego Het Nationale Ballet.
Fot. Ewa Krasucka
